8.Sınıf İşgal Yıllarında Anadolu
Milli Mücadele’nin ateşinin yakıldığı döneme yolculuk yapmaya hazır mısınız? ‘İşgal Yıllarında Anadolu’ testimizle, Mondros Ateşkes Antlaşması sonrası yurdumuzun durumunu ve bu işgallere karşı halkımızın ilk direnişi olan Kuvayımilliye’yi ne kadar bildiğinizi görelim. Haydi, tarih bilginizi konuşturma vakti!
8. Sınıf İşgal Yıllarında Anadolu Testi ve Konu Özeti
Birinci Dünya Savaşı’nın sona ermesiyle Osmanlı Devleti için karanlık günler başladı. Mondros Ateşkes Antlaşması ile ordular terhis edildi, silahlar bırakıldı ve Anadolu toprakları İtilaf Devletleri tarafından işgal edilmeye başlandı. Ancak Türk milleti bu duruma sessiz kalmadı. Bu testte, Mondros’un ağır şartlarını, kurulan cemiyetleri ve halkın kendi ordusunu (Kuva-yi Milliye) nasıl kurduğunu öğreneceksin.
Mondros Ateşkes Antlaşması (30 Ekim 1918)
Osmanlı’yı fiilen bitiren bu antlaşmanın en tehlikeli iki maddesini adın gibi bilmelisin:
7. Madde: “İtilaf Devletleri, güvenliklerini tehdit eden bir durum olursa herhangi bir stratejik noktayı işgal edebilecek.” (Bu madde ile Anadolu’nun tamamı işgale açık hale geldi).
24. Madde: “Doğu Anadolu’daki altı ilde (Vilayet-i Sitte) karışıklık çıkarsa işgal edilecek.” (Amaç: Doğuda bir Ermeni devleti kurmaktı).
Cemiyetler: Dost mu, Düşman mı?
İşgaller başlayınca halk farklı tepkiler verdi. Cemiyetleri üç grupta inceliyoruz:
Azınlıkların Kurduğu Zararlı Cemiyetler: Rum (Mavri Mira), Ermeni (Hınçak-Taşnak) ve Yahudilerin kurduğu, Osmanlı topraklarını bölmeyi amaçlayan cemiyetler.
Milli Varlığa Düşman Cemiyetler: Türkler tarafından kurulan ama kurtuluşu manda ve himayede (İngiliz veya Amerikan yönetiminde) arayan cemiyetler (Wilson Prensipleri, İngiliz Muhipleri).
Milli (Yararlı) Cemiyetler: İşgallere karşı bölgesel kurtuluşu savunan, vatansever cemiyetler (Doğu Anadolu Müdafaa-i Hukuk, Kilikyalılar, İzmir Müdafaa-i Hukuk).
Kuva-yi Milliye (Milli Kuvvetler)
Ordunun terhis edilmesi üzerine halkın kendi imkanlarıyla oluşturduğu silahlı direniş birlikleridir.
Özellikleri: Düzensiz birliklerdir, bölgeseldir (sadece kendi bölgesini korur), ihtiyaçlarını halktan karşılarlar.
Önemi: Düşmanı yurttan atamamışlardır ama yavaşlatmışlar ve TBMM açılana kadar zaman kazandırmışlardır.
Neden Testvakti.net?
Testvakti.net, tarihi olayları sebep-sonuç ilişkisiyle öğretir.
Harita Bilgisi: Hangi devletin nereyi işgal ettiğini (İtalyanlar güneyi, Yunanlılar batıyı vb.) kavratan sorular.
Kavram Analizi: “Manda ve Himaye” kavramının tam bağımsızlığa neden aykırı olduğunu gösteren içerik.
Cemiyet Eşleştirme: İsmi tuhaf olan cemiyetlerin (Kilikyalılar -> Adana çevresi, yararlı) amaçlarını öğreten pratik sorular.
Sıkça Sorulan Sorular
Kilikyalılar Cemiyeti zararlı mıdır?
Hayır! İsmi yabancı gibi dursa da (Kilikya eski adıyla Adana bölgesi), Fransız ve Ermeni işgaline karşı Adana ve çevresini savunan YARARLI bir cemiyettir. En çok karıştırılan cemiyettir.
Kuva-yi Milliye neden kaldırıldı?
Düşmanı tamamen yurttan atacak güce ve disipline sahip değillerdi. Ayrıca bazı şeflerin halktan zorla yardım toplaması ve hukuksuz cezalar vermesi üzerine Düzenli Ordu kuruldu.